Karty już leżą na stole, ale po pierwszym ruchu pojawia się pytanie, czy można zagrać kartę funkcyjną, kiedy trzeba dobrać kartę i co właściwie oznacza „UNO”. W tym poradniku wyjaśniam zasady gry w UNO od przygotowania talii, przez działanie kart specjalnych, aż po punktację, regułę dobierania i najczęstsze zasady domowe.
Najważniejsze reguły UNO w kilku zdaniach
- 7 kart otrzymuje każdy gracz na początku rozdania.
- W swojej turze zagrywasz kartę pasującą kolorem, numerem albo symbolem.
- Jeśli nie masz odpowiedniej karty, dobierasz jedną kartę i możesz ją od razu zagrać, gdy pasuje.
- Po zostawieniu sobie jednej karty trzeba powiedzieć „UNO!”.
- Karta +4 jest dozwolona tylko wtedy, gdy nie masz karty w aktualnym kolorze.
- W klasycznym UNO nie można kumulować kart +2 i +4, chyba że wcześniej ustalicie zasadę domową.
Jak przygotować pierwszą partię UNO
Klasyczna gra przeznaczona jest dla 2-10 osób, a zalecany wiek graczy to zwykle co najmniej 7 lat. W standardowej talii znajduje się 108 kart, choć nowsze wydania mogą mieć 112 kart i dodatkowe karty specjalne. Jeśli korzystasz z konkretnej edycji, przed rozpoczęciem odłóż karty z własnymi opisami i sprawdź ich działanie w instrukcji zestawu.
Potasuj talię i rozdaj każdemu graczowi po 7 kart. Pozostałe karty połóż zakryte na środku stołu, tworząc stos dobierania, a jedną kartę odkryj obok jako początek stosu odrzuconych. Najczęściej zaczyna osoba siedząca po lewej stronie rozdającego, a gra toczy się zgodnie z ruchem wskazówek zegara.
Jeśli pierwszą odkrytą kartą jest karta funkcyjna, jej efekt może obowiązywać od razu. Karta +4 nie rozpoczyna rozdania, więc należy odłożyć ją z powrotem do talii i odkryć kolejną. Przy karcie zmiany kierunku rozdający zaczyna grę, a kierunek od początku biegnie w przeciwną stronę.
Jak wygląda pojedyncza tura
W swojej turze możesz położyć kartę, która pasuje do tej na wierzchu stosu odrzuconych pod względem koloru, numeru lub symbolu. Na przykład na czerwonej siódemce zagrasz dowolną czerwoną kartę, kartę z numerem 7 albo kartę Wild. Kolor wybrany po zagraniu karty Wild staje się aktualnym kolorem gry.
Jeśli nie masz pasującej karty, dobierasz jedną kartę ze stosu. Gdy dobrana karta pasuje, możesz od razu ją zagrać, ale jeśli jej nie zagrasz, twoja tura się kończy. Nie wolno wtedy wybrać innej karty z ręki tylko dlatego, że po dobraniu zmieniłeś zdanie.
Możesz również dobrowolnie nie zagrywać karty, nawet jeśli masz odpowiedni ruch. W takim przypadku także dobierasz jedną kartę i możesz zagrać wyłącznie ją, jeśli pasuje. To drobna reguła, o której wiele osób zapomina, ponieważ przy stole często przyjmuje się zasadę „zawsze musisz zagrać”, choć nie jest ona obowiązkowa.
Gdy stos dobierania się skończy, zostaw na stole jego ostatnią odkrytą kartę, potasuj pozostałe odrzucone karty i utwórz z nich nowy stos dobierania. Dzięki temu rozdanie może trwać dalej bez zmiany aktualnego koloru i symbolu.
Co robią karty specjalne
Karty funkcyjne nadają UNO tempo i sprawiają, że przewaga potrafi zmienić się w jednej turze. Poniższe reguły dotyczą klasycznej wersji gry, bez dodatkowych kart charakterystycznych dla edycji tematycznych.| Karta | Działanie | Kiedy można ją zagrać |
|---|---|---|
| Weź dwie | Następny gracz dobiera 2 karty i traci turę. | Na kartę w tym samym kolorze albo na inną kartę „Weź dwie”. |
| Zmiana kierunku | Odwraca kierunek rozgrywki. | Na kartę w tym samym kolorze albo na inną kartę zmiany kierunku. |
| Postój | Następny gracz traci swoją turę. | Na kartę w tym samym kolorze albo na inną kartę postoju. |
| Wybierz kolor | Gracz wybiera kolor, który będzie obowiązywał dalej. | W dowolnym momencie, również wtedy, gdy masz inną pasującą kartę. |
| Wybierz kolor i weź cztery | Następny gracz dobiera 4 karty i traci turę, a zagrywający wybiera kolor. | Tylko wtedy, gdy zagrywający nie ma karty w aktualnym kolorze. |
Jak działa karta „Weź dwie”
Po zagraniu karty „Weź dwie” następna osoba dobiera dwie karty i nie wykonuje ruchu. W oficjalnej wersji nie może położyć własnej karty „Weź dwie”, aby przerzucić karę dalej. Kumulowanie kart dobierania jest popularną zasadą domową, ale trzeba ustalić ją przed rozpoczęciem, bo znacząco zmienia długość i poziom złośliwości rozgrywki.
Zmiana kierunku przy dwóch graczach
W grze dwuosobowej karta zmiany kierunku działa jak karta postoju. Osoba, która ją zagra, może od razu wykonać kolejny ruch. Tę samą zasadę stosuje się przy karcie postoju, dlatego w pojedynku dwóch osób karty funkcyjne są wyraźnie silniejsze niż w większej grupie.
Przeczytaj również: Gry z wyścigami konnymi - jak wybrać najlepszą dla swojej grupy
Najbardziej sporna karta, czyli +4
Kartę „Wybierz kolor i weź cztery” wolno zagrać tylko wtedy, gdy nie masz na ręce żadnej karty w aktualnym kolorze. Możesz jednak użyć jej, jeśli masz kartę z tym samym numerem lub symbolem w innym kolorze. Przykładowo, gdy na stole leży czerwona siódemka, posiadanie niebieskiej siódemki nie blokuje zagrania +4, ale posiadanie dowolnej czerwonej karty już tak.
Gracz, który ma dobrać cztery karty, może zakwestionować zagranie. Jeśli okaże się, że osoba zagrywająca miała kartę w aktualnym kolorze, to ona dobiera 4 karty. Jeśli zagrała legalnie, osoba sprawdzająca dobiera 6 kart, czyli cztery wynikające z karty oraz dwie za niesłuszne wyzwanie.
Kiedy mówi się UNO i jak kończy się rozdanie
Po zagraniu przedostatniej karty w ręce musisz powiedzieć „UNO!”, ponieważ została ci już tylko jedna karta. Jeśli zapomnisz, przeciwnik może cię złapać, zanim rozpocznie swoją turę, a wtedy dobierasz dwie karty. Gdy sam przypomnisz sobie o haśle, zanim zrobi to ktoś inny, nie ponosisz kary.
Rozdanie kończy się natychmiast, gdy jeden z graczy pozbędzie się wszystkich kart. Jeżeli ostatnią kartą była „Weź dwie” albo „Wybierz kolor i weź cztery”, kolejny gracz nadal dobiera odpowiednio 2 lub 4 karty. Te karty również liczą się później przy podliczaniu punktów.Najprostszy sposób gry polega na tym, że zwycięża osoba, która jako pierwsza pozbędzie się wszystkich kart w jednym rozdaniu. W klasycznym wariancie punktowym rozgrywka trwa jednak dłużej, a wygrywa gracz, który jako pierwszy zdobędzie 500 punktów.
| Rodzaj karty pozostawionej przeciwnikom | Liczba punktów |
|---|---|
| Karta z numerem od 0 do 9 | Wartość widoczna na karcie |
| Weź dwie | 20 punktów |
| Zmiana kierunku | 20 punktów |
| Postój | 20 punktów |
| Wybierz kolor | 50 punktów |
| Wybierz kolor i weź cztery | 50 punktów |
Przykładowo, jeśli zwycięzca zakończy rozdanie, a przeciwnicy mają łącznie czerwone 8, kartę postoju i kartę Wild, otrzymuje 78 punktów. Dla krótszej partii z dziećmi zwykle pomijam punktację i uznaję za zwycięzcę osobę, która jako pierwsza opróżni rękę.
Najczęstsze nieporozumienia przy stole
Najwięcej sporów wynika z mieszania oficjalnych reguł z zasadami, które przez lata przyjęły się w rodzinach i grupach znajomych. Sama instrukcja dopuszcza warianty domowe, ale dobrze nazwać je wprost, żeby nikt nie dowiadywał się o nich dopiero po otrzymaniu ośmiu kart.- Dokładanie kart +2 i +4 nie należy do podstawowych zasad klasycznego UNO. Można je wprowadzić jako wariant, ale trzeba ustalić, czy wolno łączyć tylko identyczne karty, czy także +2 z +4.
- Dobieranie do skutku również jest zasadą domową. W klasycznej wersji dobierasz jedną kartę, a jeśli pasuje, możesz ją zagrać.
- Wyskakiwanie poza kolejką, czyli natychmiastowe zagranie identycznej karty, to wariant Jump-In. Nie obowiązuje automatycznie w zwykłej partii.
- Reguła 7-0 pozwala wymieniać się kartami po zagraniu siódemki lub przekazywać ręce po zagraniu zera. Jest ciekawa, ale należy ją ustalić przed rozdaniem.
- Wskazywanie komuś ruchu może być karane dobraniem dwóch kart, jeśli chcecie korzystać z pełnego zestawu reguł klasycznej instrukcji.
Jeśli gracie pierwszy raz, polecam zacząć bez kumulowania kar, wymiany rąk i zagrywania poza kolejką. Podstawowa wersja jest szybsza do wyjaśnienia, a dopiero po jednej lub dwóch partiach widać, które dodatki naprawdę pasują waszej grupie.
Jak poprowadzić pierwszą partię bez sporów
Przed rozdaniem ustalcie trzy rzeczy: czy gracie na punkty, czy tylko do wyłożenia wszystkich kart, czy obowiązuje kumulowanie kart dobierania oraz czy korzystacie z dodatkowych kart specjalnych. Taka krótka umowa oszczędza więcej czasu niż późniejsze przerywanie rozgrywki i wertowanie instrukcji.
Moja praktyczna rada jest prosta: trzymajcie się zasady dopasowania koloru, numeru lub symbolu, traktujcie +4 jako kartę wymagającą spełnienia konkretnego warunku i pilnujcie momentu wypowiedzenia „UNO!”. Kiedy te trzy elementy są jasne, reszta rozgrywki płynie szybko, a emocje wynikają z decyzji przy kartach, nie z kłótni o reguły.
